Zmiany zachodzące w organizmie w okresie menopauzy mogą wymagać dostosowania codziennych nawyków, również w zakresie higieny intymnej. Spadek stężenia estrogenów sprzyja ścieńczeniu błony śluzowej pochwy, zmniejszeniu jej elastyczności i naturalnego nawilżenia. Może to powodować suchość, pieczenie i ból podczas współżycia, a także zwiększać podatność na podrażnienia oraz niektóre infekcje. Jak zadbać o zdrowie intymne w tym czasie? Podstawą jest delikatna pielęgnacja, unikanie drażniących produktów oraz reagowanie na dolegliwości, które utrzymują się mimo zmiany nawyków.
Menopauza – ważne zasady higieny intymnej
- Przy suchości pochwy pomocne mogą być preparaty nawilżające przeznaczone do stosowania dopochwowego, np. zawierające kwas hialuronowy. Należy stosować je zgodnie z instrukcją producenta. Podczas współżycia komfort mogą poprawiać lubrykanty na bazie wody, które zmniejszają tarcie. Jeśli dolegliwości się utrzymują, warto skonsultować się z ginekologiem, który może zaproponować dodatkowe leczenie, np. miejscową terapię estrogenową.
- Zewnętrzne okolice intymne, czyli srom, zwykle wystarczy delikatnie myć raz dziennie, używając letniej wody. W razie potrzeby można zastosować niewielką ilość łagodnego, bezzapachowego preparatu myjącego lub zaleconego przez lekarza preparatu zastępującego mydło. Zbyt częste mycie, szorowanie oraz stosowanie drażniących kosmetyków mogą nasilać suchość i podrażnienia.
- Należy unikać irygacji pochwy – pochwa oczyszcza się naturalnie dzięki wydzielinie, a irygacje mogą zaburzać jej naturalną mikrobiotę i pH, zwiększając ryzyko podrażnień oraz infekcji. Przy skłonności do suchości i podrażnień warto ograniczyć także długie, gorące kąpiele oraz zrezygnować z perfumowanych płynów do kąpieli, dezodorantów intymnych i zapachowych chusteczek.
- Po umyciu okolice intymne najlepiej delikatnie osuszyć miękkim, czystym ręcznikiem, przykładając go do skóry zamiast pocierać. Nie ma konieczności używania ręczników jednorazowych – ważne, aby ręcznik był przeznaczony do osobistego użytku, regularnie prany i dokładnie suszony.
- Jeśli w okresie okołomenopauzalnym nadal występują miesiączki, środki higieniczne warto dobierać do obfitości krwawienia i własnego komfortu. Przy suchości pochwy zakładanie oraz wyjmowanie tamponów może powodować dyskomfort, dlatego wygodniejsze mogą okazać się bezzapachowe podpaski. Tampony i kubeczki menstruacyjne nie są z zasady przeciwwskazane, ale należy używać ich zgodnie z instrukcją i zrezygnować z nich, jeśli wywołują ból lub podrażnienie.
- Przy nietrzymaniu moczu można stosować przeznaczone do tego wkładki urologiczne, dobrane do nasilenia problemu i regularnie zmieniane. Pomagają ograniczać kontakt skóry z wilgocią, ale nie zastępują diagnostyki i leczenia. W przypadku wysiłkowego lub mieszanego nietrzymania moczu jedną z podstawowych metod postępowania jest trening mięśni dna miednicy pod nadzorem specjalisty. Alternatywą może być natomiast np. laserowe leczenie nietrzymania moczu.
Dopasowana bielizna
W okresie menopauzy warto zwrócić sięgać po bieliznę, która nie uciska i nie powoduje otarć. Dobrym wyborem są przewiewne materiały, np. bawełna, szczególnie jeśli skóra łatwo ulega podrażnieniom. Wilgotną bieliznę, np. po treningu, należy zmienić na suchą.
Nie ma konieczności całkowitej rezygnacji ze stringów, ale jeśli powodują tarcie lub dyskomfort, lepiej zastąpić je luźniejszym fasonem. Spanie bez bielizny również pozostaje kwestią wygody – można wybrać tę opcję albo luźną, przewiewną bieliznę nocną. Najważniejsze jest ograniczenie ucisku, wilgoci i podrażnień.
Kiedy warto skonsultować się z ginekologiem?
Jeśli suchość, pieczenie lub ból utrzymują się mimo stosowania preparatów nawilżających i delikatnej pielęgnacji, warto skonsultować się z ginekologiem. Dolegliwości te mogą być związane z niedoborem estrogenów, ale również z infekcją intymną lub chorobą skóry sromu, dlatego nie należy samodzielnie zakładać ich przyczyny.
Konsultacji wymagają również nietypowa wydzielina, nieprzyjemny zapach, zmiany skórne oraz krwawienie po stosunku. Każde krwawienie lub plamienie, które pojawi się po co najmniej 12 miesiącach bez miesiączki w związku z menopauzą, wymaga oceny lekarskiej – nawet jeśli jest niewielkie i wystąpiło tylko raz.
